Su Kaçak Tespiti

Kaçağınız olduğunu nasıl anlarsınız?

En güvenilir ev testi sayaç testidir. Evdeki tüm muslukları kapatın, çamaşır ve bulaşık makinesini durdurun, klozet haznesinin dolmadığından emin olun. Ardından sayacın en küçük hanesindeki ibreye bakın. Hiçbir şey kullanılmadığı halde ibre dönüyorsa tesisatta kaçak var demektir. İbre çok yavaş dönüyorsa sayacı fotoğraflayıp iki saat sonra tekrar bakın; değer değişmişse kaçak kesindir.

Sayaç testi temiz su hattını gösterir. Bazı belirtiler ise kaçağın yerine dair ipucu verir: duvarın belirli bir bölgesinde kabaran boya veya küflenme, fayans derzlerinde sürekli nem, parkenin tek bir bölgede kabarması, alt komşunun tavanında leke. Kombi basıncının sürekli düşmesi ise temiz su hattını değil ısıtma tesisatını işaret eder.

Belirti hiç yokken de kaçak olabilir. Zemin altındaki bir kaçak suyu doğrudan toprağa veriyorsa tek işaret yüksek fatura olur; bu yüzden faturada açıklanamayan artış tek başına yeterli bir sebeptir.

Kullandığımız üç yöntem ve hangisinin ne zaman işe yaradığı

Termal kamera, yüzeydeki sıcaklık farkını görüntüler. Sıcak su hattındaki kaçakta ısınan zemin, soğuk su hattındaki kaçakta ise buharlaşmayla soğuyan bölge belirgin şekilde ayrışır. Şap altındaki hatlarda ve yerden ısıtmada en hızlı sonuç veren yöntem budur. Kalın beton ve yalıtım altında hassasiyeti düşer.

Akustik dinleme, basınçlı borudan sızan suyun çıkardığı yüksek frekanslı sesi zemin üstünden dinler. Metal borularda ses uzağa taşındığı için çok etkilidir; PVC'de zayıflar. Gürültülü ortamda çalışmaz, bu yüzden bazı tespitleri gece yapmayı tercih ediyoruz.

Gaz (nitrojen) yöntemi, hattın suyu boşaltılıp yerine izleyici gaz basılarak uygulanır. Gaz kaçak noktasından çıkıp zemin yüzeyine ulaşır ve hassas dedektörle yakalanır. Termal ve akustiğin sonuç vermediği durumlarda, özellikle kuru zeminde ve düşük basınçlı sızıntılarda son adım olarak kullanılır.

• Sıcak su / yerden ısıtma → termal kamera
• Metal boru, basınçlı hat → akustik dinleme
• Kuru zemin, düşük basınç → nitrojen
• Petek hattı → basınç testi + termal

Tespit süreci adım adım

Keşif, tesisatın hangi bölümünde kaçak olduğunu daraltmakla başlar. Ana vana kapatılıp sayaç izlenir; ibre duruyorsa kaçak ev içindedir. Sonra kolon vanaları tek tek kapatılarak alan daraltılır. Bu adım cihaz kullanmadan yapılır ve çoğu zaman aranacak bölgeyi yarıya indirir.

Daraltılan bölgede uygun cihazla tarama yapılır. Tek bir yöntemle kesin sonuç alınamazsa ikinci bir yöntemle doğrulama yapıyoruz; iki farklı ölçüm aynı noktayı gösterdiğinde kırım öncesi belirsizlik ortadan kalkar.

Nokta belirlendiğinde işaretleyip fotoğraflıyoruz. Kırımı siz yaptıracaksanız da, biz yapacaksak da işaretli alan dışına çıkılmaması gerekir; tespitin tüm değeri açılacak alanın küçük kalmasında.

Yalova'da kaçak tespitini zorlaştıran yerel etkenler

Termal bölgesindeki ve çevresindeki yapılarda jeotermal kaynaklı sıcak su kullanımı yaygın. Bu, termal kamerayla çalışırken zemindeki doğal ısı farklarını artırıyor ve okumayı zorlaştırıyor; bu bölgelerde akustik doğrulamayı standart hale getirdik.

Sahil şeridindeki yapılarda, özellikle Çınarcık ve Armutlu'da, tuzlu nem galvaniz boruların dış yüzeyinde korozyonu hızlandırıyor. Buradaki kaçaklar genelde tek bir delik değil, boru boyunca birden fazla noktasal sızıntı olarak çıkıyor; tespitte tek nokta bulup durmak yanıltıcı olur.

Merkez ve Çiftlikköy'deki eski yapılarda ise sorun tesisat planının olmaması. Hatların nereden geçtiği bilinmediği için tarama alanı baştan geniş oluyor; bu tip binalarda tespit süresi ortalamanın üzerinde.

Sık Sorulan Sorular

Kaçak tespiti gerçekten kırmadan mı yapılıyor?

Tespit aşamasında kırım yapılmaz; tüm ölçümler zemin ve duvar üstünden yapılır. Kırım yalnızca kaçağın yeri kesinleştikten sonra, onarım için ve sadece işaretlenen noktada yapılır. Tespitin amacı zaten açılacak alanı en aza indirmektir.

Tespit ne kadar sürer?

Ortalama bir daire için 1-2 saat. Tesisat planı yoksa, bina eskiyse veya kaçak birden fazla noktadaysa süre uzar. Nitrojen yöntemi gerekiyorsa hattın boşaltılması için ek zaman gerekir.

Kombimin basıncı düşüyor, bu da kaçak mı?

Büyük ihtimalle evet ama farklı bir hatta. Kombi basıncının düşmesi ısıtma (petek) devresindeki bir kaçağı gösterir; temiz su hattından bağımsızdır. Bu durumda önce devreye basınç testi uygulayıp kaçağın gerçekten tesisatta mı yoksa kombinin genleşme tankında mı olduğunu ayırıyoruz.

Alt komşunun tavanı akıyor, kaçak kesin bende mi?

Zorunlu değil. Su, döşeme içindeki boşluklarda yatay ilerleyebildiği için leke, kaçağın tam üstünde çıkmayabilir. Ortak kolonlardan ya da üst kattan geliyor olabilir. Bu yüzden kaynak belirlenmeden onarıma başlanmamalı; ölçüm yapmadan yapılan kırımların çoğu boşa çıkıyor.

Kaçak bulunamazsa ne oluyor?

Keşif sonunda kaçak tespit edilemezse durumu açıkça söyleriz ve hangi adımın gerektiğini anlatırız. Bazı durumlarda sorun tesisatta değildir; yalıtım kaynaklı nem, yoğuşma veya dışarıdan su alma da benzer belirti verir. Var olmayan bir kaçak için kırım önermiyoruz.

Tespit sonrası onarımı da yapıyor musunuz?

Evet, kaçak noktası açıldıktan sonra boru onarımını ve gerekli tesisat işçiliğini yapıyoruz. Fayans, şap ve boya gibi kaplama işleri talep üzerine ayrıca değerlendiriliyor.